3199. Butlerowie herbu własnego

Bardzo proszę:
Jest to dział encyklopedyczny - więc NIE PROWADZIMY TU ROZMOW, NIE SZUKAMY PRZODKOW, INFORMACJI, KONTAKTOW - tu gromadzimy informacje, piszemy encyklopedycznie, ogólnie, bezosobowo. Każdy kto będzie zainteresowany umieszczoną przez Ciebie notą, sam widzi że interesujesz się rodziną, osobą, na pewno więc dopisze jeśli coś wie, lub się skontaktuje z Tobą. Jeśli chcesz poinformować że "szukasz..." napisz to w dziale ogłoszeń!

Jak pisać tutaj? - reguły, porady

Butlerowie herbu własnego

Postprzez jerzy » 11.05.2009

Butlerowie herbu własnego
Napisał Robert
¶roda, 24 maj 2006
Hrabiowie na Międzylesiu i Miedznej.

Butlerowie herbu własnego



Był rok 1638, królewicz Jan Kazimierz uwięziony na rozkaz kardynała de Richelieu na zamku Cisteron we Francji, z nadziej± wygl±dał na wyjeżdżaj±cego bram± Gotarda Wilhelma Butlera, który miał zawieĽć jego listy do króla Ludwika XII.



Gotard Wilhelm Butler należycie wywi±zał się z powierzonego mu zadania. Po dostarczeniu listów na dwór francuski i braku reakcji ze strony władz ruszył natychmiast do Polski, sk±d w asy¶cie posła królewskiego Gosiewskiego wrócił i wyjednał przeniesienie Jana Kazimierza Wazy do zamku Vincennes, a następnie zupełne jego uwolnienie. W zamian za zasługi otrzymał od królewicza nadanie starostwa preńskiego i godno¶ć podkomorzego wielkiego koronnego. Na pami±tkę tamtych wydarzeń wybudował Butler w Prenach nad brzegiem Niemna niewielki zameczek wzorowany na francuskim zamku Cisteron. W 1649 r. Gotard podpisał elekcję na tron polski Jana Kazimierza i został mianowany dowódc± jego straży przybocznej. Nie był to jednak koniec awansów.


Irlandzkie korzenie ?

W 1651 r. Butler otrzymał od cesarza niemieckiego Fryderyka dziedziczny tytuł hrabiowski, w którym znalazł się m.in. wywód rodowy dotycz±cy jego przodków. Wynika z niego, że Butlerowie przybyli do Inflant z Hesji w Niemczech. Z kolei w drugiej poł. XVI w. wła¶nie z Inflant czę¶ć tej rodziny przeniosła się na tereny Królestwa Polskiego i Litwy, sk±d w. XVII w. zawędrowali na Podlasie. Niektórzy z naszych heraldyków i genealogów wywodz± polskich Butlerów aż z Ormond w Irlandii, sk±d mieli przybyć do Niemiec, a stamt±d do Inflant i Polski. Inni gotowi s± dopatrywać się odrębnych rodzin tj. Butlerów irlandzkich i Butlerów niemieckich. Faktem jest, że czę¶ć przedstawicieli rodu już w XVII w. zupełnie się spolonizowali i za króla oraz Rzeczpospolit± była gotowa oddać życie. Przykładem był wła¶nie pułkownik Gotard Wilhelm, który w czasie inwazji szwedzkiej (1655 r.) dysponuj±c zaledwie garstk± żołnierzy, jako jeden z pierwszych przeciwstawił się wkraczaj±cym w granice Rzeczpospolitej wrogom. W widłach Narwi i Bugu, opodal Serocka okopał się on w obozie warownym i stawił zaciekły opór oddziałom najeĽdĽcy. W tych trudnych chwilach stale znajdował się u boku króla Jana Kazimierza dziel±c jego trudy, przymusowe wygnanie oraz walcz±c jako dowódca wojska „cudzoziemskiego autoramentu” za co został mianowany w 1658 r. generałem.

Gotard Wilhelm Butler

Gotard Wilhelm Butler urodził się ok. 1600 r. w Goldyndze (Inflanty). Ojcem jego był Teodor Butler, a matk± Dorota von Streihorst. Dziadek miał na imię Jan i to on wła¶nie po przył±czeniu Inflant do Rzeczpospolitej aktywnie wspierał polskie pretensje do tych ziem, m.in. walcz±c u boku króla Stefana Batorego. Spo¶ród licznie reprezentowanej w Inflantach rodziny Butlerów, z drugiej poł. XVI i pocz±tkach XVII w. znamy innych jeszcze przedstawicieli współczesnych Janowi Butlerowi. Należeli do nich Herman brat rodzony Jana oraz czterech synów tego ostatniego tj. Henryk, Jan, Krystian i Teodor. Oprócz nich znamy jeszcze Bartholda Butlera (1581) pocz±tkowo oficera służ±cego pod rozkazami następcy tronu norweskiego i wielkorz±dcy Inflant księcia Magnusa, następnie pułkownika piechoty w armii Batorego oblegaj±cego Psków. Inny z rodu Jerzy Butler za Zygmunta III został podkomorzym wendeńskim (1590).

Uratował króla
Najsłynniejszym z rodu był Jakub Butler. Służył jako oficer, najmita najpierw w wojsku cesarza niemieckiego, w dużym stopniu przyczyniaj±c się do zdobycia Mi¶ni. Podobno wtedy pułkownik Jakub podczas pl±drowania jednego z ko¶ciołów w tym mie¶cie zrabował cenn± relikwię ¶w. Pawła, któr± póĽniej ofiarował królowi polskiemu Władysławowi IV. Niedługo potem zaci±gn±ł się pod rozkazy Zygmunta III Wazy i uczestniczył w wojnie polsko-szwedzkiej na Pomorzu. Został doceniony i dwukrotnie nagrodzony w l. 1627 i 1635. Druga nagroda wi±zała się z męstwem, wykazanym w czasie wojny polsko-moskiewskiej i uratowaniu życia króla w czasie odsieczy smoleńskiej w 1633 r.
Rodzina Gotarda
Wróćmy jednak do rodziny Gotarda Wilhelma Butlera. Z zachowanych zapisków wiemy, że brat jego ojca Teodora, Henryk miał dwóch męskich potomków: Hermana i Heimarta. Nic nie wiadomo o dzieciach pozostałych tj. Jana i Krystiana, być może byli bezpotomni. Ich wuj Herman podzielił pomiędzy nich w testamencie swój rozległy maj±tek w Inflantach. Jaka¶ jego czę¶ć przypadła również Teodorowi Butlerowi i jego synowi Gotardowi Wilhelmowi. ¦wiadczy o tym dokument mówi±cy o sporze tych Butlerów o maj±tki, prowadzonym w 1624 r. z księciem kurlandzkim Fryderykiem. Wówczas Gotard był już pisarzem królewskim. Jednak dopiero małżeństwo z kasztelank± podlask± Konstancj± Wodyńsk± znacznie powiększyło stan jego posiadania. Wniosła mu ona w posagu m.in. dobra Międzylesie, Miedzna, Krze¶lin, Brzozów, Nikoryn, Buki i inne. Od tego momentu datuje się przybycie Butlerów na Podlasie i ich bliższe zwi±zki z naszym regionem. Gotard Wilhelm, jako pierwszy ze swego rodu odst±pił od protestantyzmu i został katolikiem, co rychło znalazło odzwierciedlenie w poprawiaj±cej się sytuacji katolików w dobrach podlaskich np. w Miedznej, gdzie dotychczasowy zbór z powrotem przejęli ci ostatni. Największe dochody przyniosło nadanie Gotardowi starostwa preńskiego, które pozostawało w rękach tej rodziny aż do drugiej połowy XVIII w. Gotard zmarł w 1660 r. W dziesięć lat po jego ¶mierci wdowa Konstancja wraz z synami ufundowała w Miedznej drewniany ko¶ciół katolicki (1670).

Potomkowie Gotarda

Ze zwi±zku z kasztelank± Wodyńsk± Gotard Butler doczekał się pięciorga dzieci: Teodora, Marka, Jana, Aleksandra i Katarzyny. Z męskich potomków Gotarada, Teodor został księdzem i był kanonikiem w Warszawie, następnie opatem witowskim. Marek Butler hrabia na Międzylesiu i Opolu – najstarszy, żonaty z kasztelank± Barbar± Słupeck± sprawował urz±d podkomorzego (1678), a potem starosty drohickiego (1679-90), zmarł w czasie trwania sejmu w 1690 r. Był bezdzietny podobnie jak jego brat Jan. Jan pisał się hrabi± na Międzylesiu i Krze¶linie, zanim został starost± drohickim w 1693 r. uczestniczył w wyprawach wojennych Jana III Sobieskiego. Jan był dwukrotnie żonaty, najpierw z łowczank± Żalęck±, następnie z Bogumił± z Goraja. Zmarł w 1710 r. Czwarty z braci Aleksander hrabia na Międzylesiu oprócz starostwa preńskiego piastował także urz±d starosty drohickiego (od 1690). Zawarł zwi±zek małżeński z podkomorzank± Konstancj± Krasowsk± i jako jedyny z potomków Gotarda doczekał się syna, któremu nadał imiona Marek Antoni.

Hrabia Marek Butler

Hrabia Marek Butler odziedziczył nie tylko podlaski maj±tek, został również kolejnym starost± preńskim i dziedzicem dóbr Radzięcin. Miał trzech synów: Łukasza Aleksandra, Józefa i Michała. Z nich hrabia Łukasz Aleksander Butler, został w 1739 r. starost± mielnickim. W 1754 r. za pozwoleniem królewskim lokował swoj± wie¶ dziedziczn± Sarnaki i uczynił z niej miasto. Od Augusta III otrzymał też potwierdzenie darowizny od swej babki stryjecznej Katarzyny dóbr Grodziczno. Żon± Łukasza była Katarzyna Gronowska, miał z ni± córkę Rozalię. Łukasz Antoni zmarł 25 X 1783 r. i został pochowany w ko¶ciele NMP w Warszawie. Hrabi± na Międzylesiu, starost± kwiecińskim i dziedzicem Radzięcina pisał się drugi z synów Marka Butlera – Józef. Ożeniony z Teres± Urbańsk± miał z ni± trzy córki: Antoninę, żonę podkomorzego Kazimierza z Tęczyna Ossolińskiego, Józefę, która była za starost± Krzysztofem Szczytem i nieznan± z imienia – ta była żon± chor±żego Wisłockiego. Hrabia Józef zmarł w 1749 r. Trzeci z braci – Michał Butler, również hrabia na Międzylesiu, najpierw starosta witagolski (1749), póĽniej preński (1763) dwa razy wchodził w zwi±zki małżeńskie. Pierwsz± jego żon± była Benedykta Pacówna z któr± miał córkę Franciszkę (małżonkę księcia Jerzego Radziwiłła, a po jego ¶mierci żonę Mikołaja Radziwiłła w 1782 r.). Jednak synów urodziła hrabiemu Michałowi dopiero Marianna Markowska. Byli nimi Antoni i Jan, oprócz nich Marianna urodziła także drug± córkę – Józefę (żonę Kuczyńskiego z Korczewa). Rodzeństwo odziedziczyło m.in. dobra Miedzna.

Ufundowali kolejny ko¶ciół

W 1803 r. Antoni i Jan Butlerowie ufundowali w tej miejscowo¶ci trzeci z kolei, drewniany ko¶ciół parafialny, zwany tymczasowym, gdyż w zamy¶le fundatorów była budowa murowanej ¶wi±tyni. Obaj bracia niestety zeszli bezpotomnie i na nich wygasła gał±Ľ podlaska Butlerów. Jan zmarł w 1833 r., a Antoni w 1852 r. Zostali oni pochowani w grobie rodzinnym przy ko¶ciele miedzeńskim. Około połowy XIX w. maj±tek Butlerów – Miedzna w tym folwark zwany Butlerowem oszacowany na 121,5 tys. rubli, należał do Antoniego Butlera, jego siostry Józefy z Butlerów Kuczyńskiej, Mikołaja Radziwiłła, męża Franciszki z Butlerów oraz do Michała i Franciszka Radziwiłłów. Ostatni± wła¶cicielk± z rodu Butlerów podlaskich była w drugiej poł. XIX w. wspomniana Józefa Kuczyńska, na niej wygasł on ostatecznie.

Nadal s± w¶ród nas
Nie był to jednak koniec historii Butlerów osiadłych w Polsce. Nadal zamieszkiwali na terenach dawnej Rzeczpospolitej inni Butlerowie. Były to m.in. linie rodzinne Butlerów z Inflant, których protoplastami byli Eberhard i Magnus z Goldyngi (1625), Mikołaj – ten w 1659 r. otrzymał nadanie folwarku od Jana Kazimierza. Oprócz nich wiemy jeszcze o wymienionych w 1770 r. baronach de Buttlar tj. generale Benedykcie i pułkowniku Fryderyku, także o Leonie Butlerze komisarzu skarbowym w Malborku i oficerze chor±gwi tatarskiej Eliasza Sobolowskiego – Aleksandrze (1792). Współcze¶nie na terenie Polski zamieszkuje 222 osoby o nazwisku Butler i 27 zapisuj±cych się Buttler.

DARIUSZ KOSIERADZKI (Życie Sokołowa 7 V 2004)

http://www.zsokolowa.com/index.php?opti ... &Itemid=46
Avatar użytkownika
jerzy
Kreator Forum
Kreator Forum
Medale: 2
Twórca indeksów (2)

Powrót do B____



cron