Portal w rozbudowie, prosimy o wsparcie.
Uratujmy wspólnie polską tożsamość i pamięć o naszych przodkach.
Zbiórka przez Pomagam.pl

Jerzy Różycki i tajemnica Enigmy.

15.05.2026 21:51
Jerzy Witold Różycki urodził się 24 lipca w roku 1909.
Na studiach Wykazywał się nie tylko ponadprzeciętnymi zdolnościami
logicznymi i matematycznymi, ale także lingwistycznymi.
W 1929 roku, na III roku studiów, Jerzy Różycki znalazł
zatrudnienie w poznańskim zespole kryptologów Biura Szyfrów
Sztabu Głównego. Trzy lata później otrzymał pełnoetatową
posadę w Sztabie Głównym w Warszawie.
Jeszcze przed końcem roku 1932 przełożeni zlecili mu aby
opracował teoretyczne podstawy łamania szyfrów Enigmy.
Różycki wykorzystał do tego przerobioną maszynę handlową
i fotokopię dziennych kluczy, którą dostarczył mu oficer
wywiadu francuskiego, kapitan Gustav Bertrand.
Wkrótce dzięki pracy zespołu kryptologów, udało się
odczytać zabezpieczone za pomocą Enigmy depesze,
które niemieccy żołnierze przekazywali sobie w okresie
od września do października 1932 roku. Udało się tego dokonać
częściowo dzięki błędom popełnionym przez niemieckich szyfrantów.
Całkowite rozszyfrowanie Enigmy było jednak tylko kwestią czasu.
We wrześniu 1939 roku akta Biura Szyfrów zostały całkowicie zniszczone.
Wiadomo że to on opracował tzw. metodę zegara, pozwalającą ustalić,
który z wirników Enigmy znajduje się na pierwszej pozycji.
Po roku wytężonej pracy, Różycki, Rejewski i Zygalski opracowali
katalog pozycji niemieckiej maszyny szyfrującej. Dzięki temu
ustalenie klucza dziennego Enigmy zajmowało zaledwie kilkanaście minut.
Służył im do tego cyklometr, który sami skonstruowali.
W lutym 1936 roku Niemcy zaczęli zmieniać kolejność wirników,
najpierw raz w miesiącu, później każdego dnia. W kolejnym roku
Enigma została poddana technicznym modyfikacjom, co wymusiło
opracowanie nowego katalogu kluczy. W tym czasie Biuro Szyfrów
zostało przeniesione z Pałacu Saskiego do tajnego ośrodka w Lesie Kabackim.
Dzięki jego pracy we Francji, w roku 1940 ośmioosobowy zespół
kryptologów odczytał 1151 niemieckich depesz podczas kampanii
norweskiej i 5048 podczas kampanii francuskiej.
9 stycznia roku 1942 płynący do Marsylii parowiec Lamoricière zatonął.
Zginęły wtedy 222 osoby, w tym Jerzy Różycki, kapitan Jan Garliński,
kryptolog Piotr Smoleński i kapitan François Lane.
Pierwsze zdjęcie wykonano w Kraszewicach w roku 1928.
Jerzy RóżyckiJerzy Różycki Enigma , niemiecka maszyna szyfrująca.