Portal w rozbudowie, prosimy o wsparcie.
Uratujmy wspólnie polską tożsamość i pamięć o naszych przodkach.
Zbiórka przez Pomagam.pl

Historia obrazu Boga Ojca w dziwny sposób odnalezionego w Pawołoczy na Ukrainie

19.11.2026

Historia obrazu Boga Ojca w dziwny sposób odnalezionego w Pawołoczy na Ukrainie

Spisana przez Anastazego Rogowskiego

Na wstępie z góry zastrzegam, że to wszystko, co opisuję, nie jest żadnym wymysłem, a prawdziwym wydarzeniem. Niczego tu nie dodaję, a tylko podaję to, co wielokrotnie od ś.p. Rodziców moich słyszałem, lub czego sam byłem świadkiem.

Bóg Ojciec z PawołoczyW roku 1860 Rodzice moi zamieszkali w Pawołoczy na Ukrainie, w powiecie skwirskim, gdzie ojciec /Antoni Rogowski/ objął administrację dóbr Abramowiczów. Pawołocz było to miasto stare, znane z napadów tatarskich i hajdamackich.
Wkrótce potem Ojciec mój miał dziwny sen: ukazał mu się we śnie jakiś starzec i natarczywie żądał, ażeby wykupić go od Żyda. Rano cały ten sen opowiedział ojciec mej matce, ale nie przywiązywał do niego większego znaczenia.
Następnej nocy znowu ten sam starzec jawi się ojcu i powtórnie domaga się wykupienia go od Żyda. I tym razem ojciec powtórzył sen matce. Na to matka powiada: – Ale nie wiesz przecież, od jakiego Żyda masz go wykupić!
Kiedy trzeciej nocy ojciec ujrzał we śnie starca, a ten ponowił swe żądanie, ojciec zapytał go, od jakiego Żyda ma go wykupić. Wówczas starzec wymienił nazwisko Żyda dodając, że on sam znajduje się z rodziną w podwale /piwnicy, lochu/ za beczkami.
Obudziwszy się, opowiada Ojciec ten dziwny sen matce, wymienia nazwisko Żyda i po wspólnej naradzie posyła rano służącego do miasteczka, aby sprowadził jakiegoś starego Żyda, który by znał wszystkich mieszkańców Pawołoczy. Przybyły stary Żyd, zapytany przez ojca, czy w Pawołoczy przebywa jakiś jego rodak o nazwisku podanym przez starca ze snu /nazwiska nie pamiętam/, odpowiedział, że jest taki w Pawołoczy.
– A czym on się zajmuje? – pyta wówczas ojciec.
– Ma sklepik – odpowiada Żyd.
– A podwału nie ma? – zapytuje ojciec./Podwałem na Ukrainie nazywano również wyszynk wódczany, w którym beczki z wódką stały w piwnicach. Pawołocz jako stara mieścina kresowa, narażona na napady tatarskie i hajdamackie, miała piwnice i lochy bardzo głębokie. Często podziemia te, dobrze zamaskowane, sięgały do trzeciego piętra w dół. Kryła się w nich ludność podczas napadów/.
– On nie ma, ale dziadek jego miał podwał – mówi Żyd.
Zastanowiło to bardzo ojca, więc nie zwlekając pojechał do wskazanego sklepikarza i zapytał go, co znajduje się w tym podwale, który jeszcze jego dziadek posiadał. Na to kupiec odpowiada, że są tam jakieś stare beczki.
Wziął wówczas ojciec kilku ludzi, zszedł do podwału, mieszczącego się na drugim piętrze w dole – i przy zapalonym świetle ujrzał stare poniszczone beczki. Kiedy kazał je usunąć, dostrzegł za nimi pod ścianą jakiś prawie kwadratowy przedmiot, niby kawał szerokiej deski. Wziąwszy go w ręce, zobaczył, że jest cały na palec pokryty pleśnią. Starłszy pleśń, ujrzał przed sobą obraz Boga Ojca. Bóg Ojciec zupełnie był podobny do Starca, który ojcu ukazywał się we snach.
W piwnicy tej ojciec znalazł jeszcze dwa obrazy. Były to: Pan Jezus w Ogrójcu – i Matka Boska karmiąca Dzieciątko.
Bierze więc ojciec obrazy i zapytuje Żyda, ile ma mu za nie zapłacić. Żyd niepomiernie zdziwiony i przerażony, że ojciec wie o tych świętych obrazach, a on ani ojciec jego nic o nich nie wiedzieli, rzecze:
– Nic nie chcę, niech pan sobie to zabierze.
Na to ojciec mówi, że zapłacić mu musi. I rzeczywiście mu zapłacił. Ile jednak zapłacił: czy po dukacie za obraz, czy dukata za trzy obrazy, tego już nie pamiętam; wiem tylko, że mowa była o dukatach. Ale być może, że były to złote pięciorublówki.
Zabrał ojciec te obrazy do domu, oczyścił i zawiesił na ścianach. Były one w wielkim poszanowaniu w rodzinie. Tak więc, jak ten Starzec znów powiedział ojcu.

W kilka lat później, przebywszy szczęśliwie powstanie styczniowe, w którym brał udział, ojciec mój wyjechał z Pawołoczy i zamieszkał w Stepku. W roku 1880–1882 /nie pamiętam dokładnie; miałem wtedy trzy lub cztery lata/ ojciec ciężko zachorował: został na wpół sparaliżowany. Lekarze: dr Czengery z Chodorkowa i dr Naskręcki z Żytomierza co dzień odwiedzali ojca, ale nie znajdowali żadnego ratunku. Nie robili nawet nadziei na utrzymanie go przy życiu gdyż już prawie dwa tygodnie nic nie mówił i nie przyjmował żadnych pokarmów.
Pewnego dnia, gdy nie było już wcale nadziei, aby dożył następnego rana, matka, która zapłakana stale siedziała przy ojcu, odszedłszy na chwilę, po powrocie zauważyła, że ojciec patrzy, choć dotychczas stale miał oczy zamknięte i nic nie mówił. Po chwili ojciec zapytuje:
– Malwino, kto tu był?
Matka zdziwiona, że ojciec przytomnie spogląda i mówi, odpowiada, że nikogo nie było. Na to ojciec:
– Tu siedział, rozmawiałem z nim! Ty przecież wiesz, on tak często u nas bywa, ale nie mogę sobie teraz przypomnieć, jak się nazywa... Idź, spytaj służbę, kto przychodził.
Matka zapytuje służbę, ale ta odpowiada, że nikogo nie widziano.
Po pewnym czasie ojciec zwraca się znów do matki:
– Malwino, daj mi jeść; ja chcę jeść!
Matka dała ojcu jeść, ale mocno była przerażona tym, co widziała.
A widziała wprost jawny cud... Ten człowiek już konał, a tymczasem zupełnie niespodziewanie zaczyna mówić i upomina się o jedzenie! Nazajutrz lekarze, którzy jak zwykle przyjechali, orzekli, że to chyba cud się stał, bo chory, normalnie rzecz biorąc, do rana nie powinien był dożyć...

Na trzeci dzień ojciec poprosił matkę, żeby pomogła mu wstać. Matka usłużyła ojcu, który opierając się o krzesło, gdyż odwykł od chodzenia, bo nogi były przez dwa tygodnie bezwładne, począł powoli posuwać się przez pokój. Dodać tu muszę, że ojciec od chwili polepszenia stale był zamyślony i nic nie mówił, powiedział tylko, że rozmawiał z tym, który tak często bywa u nich, którego nazwiska nie może sobie jednak przypomnieć.
Gdy ojciec tak posuwając się przy pomocy matki stanął na progu drugiego pokoju, nagle puścił krzesło i padł na kolana. Kiedy matka chciała go podnieść, powiedział:
– Nie trzeba, Malwino! To jest ten Starzec, z którym rozmawiałem – i tu wskazał na obraz Boga Ojca, wiszący na wprost drzwi. A w chwilę później dodał:
– Przyszedł do mnie ten Starzec i powiada: "Antoni, przyszedłem po ciebie". Ja, uświadamiając sobie, że jest to ktoś, kto ma prawo tak mówić, zacząłem go prosić – w myśli, bo mówić nie mogłem – by mnie pozostawił, bo mam małe dzieci. Na to Starzec, oparłszy się o rzeźbioną laskę, odpowiedział: "Za to, żeś mnie wykupił – odchodzę; drugi raz przyjdę".
Wszystko to było jawnym cudem. Bóg Ojciec zachował ojca dla sporej gromadki dzieci. Od tego czasu obraz Boga Ojca uważany jest w naszej rodzinie za cudowny. Ojciec żył jeszcze dwadzieścia kilka lat; dożył 77 lat i w 1905 roku zmarł cicho, spokojnie. Czy widział jeszcze przed śmiercią tego Starca? – nie wiadomo.

Po śmierci ojca obraz ten otrzymałem od brata mego, księdza, jako przeznaczony dla mnie przez ś.p. ojca – i nigdy już z nim się nie rozstawałem.
W roku 1920, kiedy musieliśmy zza Zbrucza uciekać, zamieszkałem w Warężu /powiat sokalski/ z tymże bratem, gdzie został on proboszczem. /Brat-ksiądz, uprzednio proboszcz w Tarnorudzie na Podolu, słynnej z cudownego obrazu Pana Jezusa Tarnorudzkiego, też musiał stamtąd uciekać/.
Obraz Boga Ojca znalazł się tedy na probostwie w Warężu, gdyż – mimo że wszystko musiałem pozostawić w domu z powodu nagłej ucieczki – obrazu nie omieszkałem ze sobą zabrać.

Wielu spośród znajomych znało historię obrazu i z wielką czcią odnosiło się do niego. W tym to Warężu zaszły następujące zdarzenia:
Pewnego dnia z samego rana wpada do nas pani Jadwiga Hulimkowa, kolatorka kościoła waręskiego, i wielce poruszona mówi do mego brata: – księże prałacie, dostałam depeszę, że matka moja jest ciężko chora. Proszę odprawić mszę św. przez obrazem Boga Ojca w jej intencji!
Brat natychmiast wziął obraz do kościoła, odprawił przez nim mszę św., w kilka zaś dni potem przyjechała Hulimkowa z radosną wieścią, że w tym czasie, gdy odbywała się msza św., nastąpiło polepszenie i że matka jej jest już prawie zdrowa.

Innym razem znów, też rankiem, przyjeżdża do brata pan Kruszewski z Chorobrowa i usilnie prosi o odprawienie mszy św. przed obrazem Boga Ojca w intencji wyzdrowienia jego bardzo chorej żony. Brat zadośćuczynił prośbie, a w kilka dni później przyjechali oboje państwo Kruszewscy prosząc o mszę św. dziękczynną przed tym obrazem.
Trudno opisywać wszystkie wydarzenia związane z tym obrazem. Może kiedyś uczynię to, doprowadzając jego historię aż do czasu znalezienia się go w Kielcach. W każdym razie stwierdzić muszę, że ilekroć w rodzinie naszej była jakaś choroba lub inne wielkie zmartwienie – prośba do Boga zaniesiona przez tym obrazem była zawsze wysłuchana.
/…/

Wypada jeszcze wspomnieć o pozostałych obrazach odnalezionych w dziwny sposób w Pawołoczy w podwale.
Obraz Pan Jezus w Ogrójcu, przepiękne dzieło o wysokiej wartości artystycznej, ojciec darował memu najstarszemu bratu. Obraz ten pozostawiony został przez moją bratową w Płoskirowie na Podolu podczas ucieczki przed nawałą bolszewicką.
Obraz trzeci, Matka Boska karmiąca Dzieciątko Jezus, zostawił w kościele w Tarnorudzie ś.p. brat mój, proboszcz tarnorudzki, który – jak już wspomniałem – też musiał w 1920 roku uciekać zza Zbrucza.
Jeszcze raz powtarzam, że to, co opisałem, nie jest żadnym wymysłem, a szczerą prawdą. Historię obrazu Boga Ojca w naszej rodzinie słyszałem wielokrotnie od ś.p. moich rodziców, a późniejszych wydarzeń sam byłem świadkiem, co wszystko pod przysięgą mogę potwierdzić.

data: Kielce 1949 r., podpisano: /-/ Anastazy Rogowski

[Maszynopis opowiadania pochodzi od Jolanty Młynarczyk, prawnuczki Antoniego Rogowskiego]

Obraz ten znajduje się obecnie w Kaplicy ZOL w Kielcach, w Zgromadzeniu Sióstr Sług Jezusa przy ul. Wesołej 45. Odpust z nim związany odbywa się w pierwszą niedzielę sierpnia.