Urodził się jako Mikołaj Derecki. Przyjął imię zakonne Sabinian. Zwany też Sabinian z Lubartowa, Sabinian Łomżyński. Ur. 7.12.1832 Lubartów, zm. 5.5.1895 Łomża.[1][2][4] Syn Wojciech i Katarzyny Zaleskiej.[7]
Do Zakonu Braci Mniejszych Kapucynów (prowincji polskiej) wstąpił 31.10.1848 r. w rodzinnym Lubartowie. Śluby zakonne złożył w 1849 również tam. Święcenia kapłańskie otrzymał 26.12.1855 w Warszawie. Pracował w klasztorze kapucynów przy ul. Miodowej w Warszawie. Pełnił tam m.in. funkcje wikarego (od 1860), lektora teologii (1860–1864), prowadził kurs retoryki (1855–1856). W tym okresie klasztor warszawski był jednym z ważniejszych ośrodków kapucyńskich w Królestwie Polskim.[1][2][4]
W 1864 o. Sabinian został wyznaczony przez gwardiana klasztoru warszawskiego, o. Alberyka Gerbana, do posługi duszpasterskiej wśród więźniów politycznych przetrzymywanych w Cytadeli Warszawskiej (X Pawilon). W literaturze figuruje błędne imię "o. Serafin". Był spowiednikiem Romualda Traugutta. Udzielił mu ostatniej posługi sakramentalnej 4.8.1864 r. Rankiem 5.8.1864 r. towarzyszył Trauguttowi w drodze na miejsce stracenia (skazańców wieziono na upokarzających wozach do nawozu).[1][2][4]
Tuż przed egzekucją podarował Trauguttowi mały krzyżyk, z którym dyktator zginął. Traugutt przekazał mu na pamiątkę fotografię żony i dzieci (z 1862). Po straceniu o. Sabinian przekazał krzyżyk dalej – ostatecznie trafił on do wdowy po Traugutcie, Antoniny. Na polecenie umierającego Traugutta przesłał jego wdowie ostatnie słowa: „błogosławię żonę i dzieci”. Relacje te zostały utrwalone m.in. przez więźnia Mariana Karola Dubieckiego oraz w późniejszych opracowaniach historycznych.[1][2][4]
Po kasacie klasztoru warszawskiego (noc z 27 na 28 listopada 1864 r.) o. Sabinian został skierowany do Łomży. Przebywał tam ponad 30 lat. Pełnił tam m.in. funkcję gwardiana. Zajmował się remontem kościoła i klasztoru. Cieszył się opinią świątobliwego zakonnika i gorliwego opiekuna ubogich. Był szanowany przez lokalną społeczność.[1][2][4]
Zmarł w klasztorze kapucynów w Łomży. Został pochowany w krypcie pod kościołem (wśród innych wybitnych kapucynów prowincji polskiej.[3]
[1] Gadacz Jan Ludwik, Słownik polskich kapucynów, Wrocław 1985 [2] Sierzputowski Henryk, Kapucyni. Klasztor i kościół, w: historialomzy.pl [3] Derewońkjo Mirosław R., 200-letnie katakumby w Łomży, w: 4lomza.pl [4] Zgrzywa Sławomir, Ojciec Sabinian łomżyński kapucyn, w: historialomzy.pl [5]Dubiecki Marian Karol, Romuald Traugutt i jego dyktatura podczas powstania styczniowego, Kraków 1907 [6] Stawowski Feliks, Życie i śmierć Romualda Traugutta, Warszawa 1916 [7] Księga chrztów par. Lubartów